Quát mắng con trong lúc nóng giận là điều có thể gần như cha mẹ nào cũng từng làm. Thực tế chúng ta – những bà mẹ luôn yêu con vô điều kiện – tuy nhiên đôi khi lại nóng nảy, nổi giận với đứa con thân yêu của mình.
Những lời nói lúc tức giận chính là những “nhát dao” cứa vào tâm hồn của trẻ khiến chúng tổn thương sâu sắc. Dưới đây Cha Mẹ Tích Cực sẽ cùng bạn đọc tìm hiểu nguyên nhân và cách tránh nói những điều trong lúc nóng giận vô tình tổn thương tinh thần con trẻ.
1. Một số câu quát mắng con trong lúc nóng giận
Dưới đây là một vài câu nói quát mắng con trong lúc nóng giận khiến trẻ tổn thương
1.1. Ngôn ngữ xúc phạm gây ra tâm lý tiêu cực
“Tại sao con không thể làm được bất cứ thứ gì nên hồn?”
Nhiều bậc cha mẹ đã nói câu này với con cái của họ. Các chuyên gia tâm lý gọi đây là “ngôn ngữ xúc phạm”.
Những câu nói như vậy thường không khiến trẻ thay đổi theo chiều hướng tốt hơn mà ngược lại còn mang đến cho con những tác động tiêu cực về mặt tâm lý. Dần dần, trẻ sẽ chấp nhận việc bản thân không giỏi bất cứ thứ gì và mặc định là do bản thân kém cỏi.
Một cuộc điều tra về tâm lý giáo dục gia đình cho thấy nhiều bậc cha mẹ vô tình khiến con trở nên tự ti. Khi đứa trẻ tỏ ra yếu kém, việc cha mẹ tiếp tục phủ nhận điểm yếu càng củng cố hình ảnh “kẻ thất bại” của đứa trẻ.
1.2. Ngôn ngữ đe dọa làm mất cảm giác an toàn
“Đi đi, sau này đừng trở lại”.
Tất cả những đứa trẻ đều có nỗi sợ bố mẹ không yêu mình, không thích mình, thậm chí không bao giờ muốn mình nữa. Điều này còn khiến đứa trẻ sợ hãi hơn là đánh chúng.
Con cái có tình cảm gắn bó tự nhiên với cha mẹ. Theo lẽ tự nhiên, những đứa trẻ có mối quan hệ thân thiết với cha mẹ sẽ có cảm giác an toàn. Ngược lại, nếu đứa trẻ luôn lo lắng rằng cha mẹ không thương mình thì cảm giác an toàn sẽ bị giảm xuống. Do đó, trẻ có thể che giấu con người thật và kìm nén cảm xúc giống như một cách để tự vệ.
1.3. Ngôn ngữ tức giận khiến trẻ cảm thấy tự ti
“Con giống bố, không làm được trò trống gì”.
Trong gia đình, vợ chồng sẽ không thể tránh được lúc bất hòa. Tuy nhiên điều đáng nói là những lúc cãi vã, cha mẹ lại trút giận lên đứa trẻ. Một cảnh thường thấy là: Người mẹ phàn nàn rằng đứa trẻ không ngoan ngoãn, than thở rằng đã dành rất nhiều tâm huyết, nhưng không ai hiểu.
Một đứa trẻ “luôn làm cha mẹ không phụ lòng” thường rơi vào tình trạng thiếu tự tin, cảm thấy mình kém cỏi, cảm thấy mình là gánh nặng. Về sau khi trưởng thành, chúng sẽ dần có những mặc cảm và khó hòa nhập với những người xung quanh.
2. Tác hại của việc quát mắng con cái bố mẹ cần biết
La mắng con cái tưởng chừng là hành động răn dạy của bậc làm cha mẹ khi thấy con làm sai nhưng ở một mức độ nào đó vượt quá ngưỡng lời nói bình thường thì đây cũng được xem như một hình thức bạo lực lời nói với con nhỏ. Và điều này sẽ mang lại nhiều tác động tiêu cực đến con, cụ thể thì tác hại của việc la mắng con cái là:
2.1. Khiến con có gặp nguy cơ trầm cảm
Sỡ dĩ nói tác hại của việc la mắng con cái là vô cùng khôn lường bởi nó không chỉ gây ra những tác động ngắn hạn mà nó còn có thể gây ra những ảnh hưởng về lâu về dài với tâm trí trẻ và điều đó khiến trẻ có nguy cơ gặp phải bệnh trầm cảm. Sự thất vọng, kỳ vọng trong lời lẽ la mắng của cha mẹ sẽ khiến con trở nên áp lực, tự ti, đau khổ.
Chính những suy nghĩ đó sẽ khiến tinh thần con suy kiệt, trở nên chống đối hoặc khép kín với cha mẹ và những mối quan hệ xung quanh và dần đi đến tình trạng trầm cảm.
2.2. Khiến con có chiều hướng phản ứng ngược
Việc la mắng con cái có thể không mang lại hiệu quả như mong đợi của cha mẹ rằng con sẽ biết sai và sửa sai mà đôi khi chúng mang lại tác động ngược chiều. Khi bạn la mắng con, thì điều hoàn toàn có thể xảy ra là con của bạn sẽ chống đối lại lời la mắng của bạn bằng cách cải lại hoặc có một số hành động còn tệ hơn. Đây là tâm lý về sự tự lập và ý thức bảo vệ bản thân của trẻ trước những lời chỉ trích.
2.3. Khiến IQ của con thấp
La mắng hoặc đánh đập có thể khiến một đứa trẻ có IQ thấp đi. Một số nghiên cứu đã cho thấy những áp lực hay sự sắp đặt từ những lời la mắng của cha mẹ có thể khiến não bộ của trẻ kém phát triển. Những lời la mắng sẽ khiến trẻ bị suy nghĩ tiêu cực vây lấy, từ đó khiến những cơn đau đầu, căng thẳng thần kinh kéo đến và điều này làm ảnh hướng đến khả năng tiếp nhận thông tin, mức độ tập trung của trẻ và kéo chỉ số IQ của trẻ xuống.
2.4. Ảnh hưởng đến suy nghĩ và tâm lý sau này của con
Thêm một tác hại của việc la mắng con cái nữa đó là điều này có thể sẽ ảnh hưởng đến suy nghĩ và tâm lý sau này của con. Những lời la mắng của cha mẹ suốt thời thơ ấu có thể khiến trẻ mất đi sự tự tin, rụt rè và nghĩ bản thân kém cỏi cho đến sau này. Điều này khiến con trở nên thấp bé trong các mối quan hệ và con đường thăng tiến trong công việc cũng gặp nhiều trắc trở hơn.
Hoặc con cũng có thể học theo cha mẹ, sau này khi con có gia đình, con cũng áp dụng cách dạy con cái của con bằng việc la mắng giống như ba mẹ hiện tại, tệ hơn chúng có thể kéo đến các hành động quá đà hơn như bạo hành.
3. Nên làm gì khi con phạm lỗi sai?
Đồng ý rằng tác hại của việc la mắng con cái là điều rất đáng nói và cần phải nhìn nhận thật kỹ càng nhưng với cha mẹ, cũng không thể nhìn con phạm lỗi sai mà mình không làm gì. Vậy nên làm gì khi con phạm lỗi sai?
3.1. Học cách bình tĩnh hơn khi đối mặt với lỗi sai của con
Mọi người trưởng thành, nhất là những người đã làm cha, làm mẹ thì cần rèn luyện cho mình bản lĩnh khống chế cảm xúc, bình tĩnh trước những tình huống dù không không vui hay không thích. Đặc biệt là khi đối mặt với sai phạm của con cái. Bởi sự tức giận sẽ khiến bạn mất bình tĩnh và buông ra những lời lẽ không hay với con và đương nhiên nó sẽ đem lại những tác hại to lớn như đã nói ở trên.
3.2. Tìm hiểu vấn đề bằng cách nói chuyện với con
Thay vì giận dữ, quát tháo và la mắng con mà có thể là sẽ chẳng thu lại hiệu quả nào thì nói chuyện với con là cách giải quyết vấn đề trực tiếp nhất. Hãy trò chuyện với con một cách bình tĩnh, tôn trọng con, đứng ở nhiều lập trường và thật sự thấu hiểu hành động của con để đưa ra lời khen, chê và lời khuyên cho con.
3.3. Đưa ra quy tắc và hình thức kỷ luật khi phạm lỗi
Việc hướng dẫn con nên và không nên làm gì cũng như đưa ra một quy tắc, hình thức kỷ luật cụ thể ngay từ đầu sẽ giúp con nhận thức rõ được phép và không được phép làm gì. Biết khi nào bản thân đang sai và chịu trách nhiệm với lỗi sai của mình như quy định trước đó đã thỏa thuận với ba mẹ.
4. Tổng kết
Trong nhiều trường hợp, cha mẹ phát cáu là do họ không thể chấp nhận sự thật. Khi bạn yêu một người, nhưng bạn chỉ có thể chấp nhận ưu điểm của đối phương chứ không thể chấp nhận khuyết điểm của họ. Điều đó dẫn đến những cơn bực tức khó kìm nén.
Nhiều người thích sự dễ thương và ngây thơ của trẻ, nhưng không thể chịu đựng được sự nghịch ngợm và quậy phá của chúng. Họ hy vọng rằng đứa trẻ sẽ giống như một con búp bê ngoan ngoãn, trung thực, đây thực sự là một tư tưởng quá mâu thuẫn.
Trẻ nhỏ mới tiếp xúc với cuộc sống và có nhiều tò mò về thế giới xung quanh. Có khi chúng ngoan ngoãn, đáng yêu nhưng cũng có lúc khiến bạn tức giận và mệt mỏi. Vì vậy, cha mẹ nên học cách lắng nghe con và thấu hiểu con.
Bất cứ ai cũng không thể hoàn hảo. Một đứa trẻ lại càng dễ mắc sai lầm. Tham vọng quá mức cũng không tốt. Trẻ nhỏ giống như một cái cây. Cha mẹ không thể vì muốn cây nhanh lớn mà kéo chúng lên khỏi mặt đất. Thay vào đó, hãy chăm chút cho từng cái cây, kiên nhẫn và dành cho nó những gì tốt đẹp nhất.
Đăng ký ngay trải nghiệm chương trình 3 buổi miễn phí của chúng tôi về dẫn dắt và đồng hành cùng con: https://sukien.minhtrithanh.com/
Thông tin liên hệ:
📌 Công ty Cổ phần Học viện Minh Trí Thành
🌐 Website: https://chametichcuc.com/
📘 Fanpage: https://www.facebook.com/congtyminhtrithanh/
🎥 YouTube: https://www.youtube.com/@NguyenThiLanh
🎵 TikTok: https://www.tiktok.com/@mrslanh
🏢 Trụ sở: Tầng 4, Tòa nhà thương mại Parkview, đường Huyền Quang, Phường Võ Cường, Tỉnh Bắc Ninh
🏢 Chi nhánh Hà Nội: Tầng 4, Tòa nhà N01-T3 khu Ngoại giao đoàn, đường Hoàng Minh Thảo, P. Xuân Đỉnh, TP. Hà Nội
🏢 Văn phòng TP.HCM: Tầng 3, tòa nhà Intan, 97 Nguyễn Văn Trỗi, Phường Phú Nhuận, Thành phố Hồ Chí Minh
☎ Hotline: 091 218 1219 – 092 317 6789
